Andrzej Pabian: Sztuka integruje pokolenia

Wywiad z Andrzejem Pabianem, prezesem Fundacji Ośrodek Inicjatyw Społecznych ANRO w Złotorii.

Fundacja Ośrodek Inicjatyw Społecznych ANRO organizuje dla mieszkańców gminy Lubicz cykl integracyjnych spotkań pn. Żywe obrazy – sztuka, która integruje, uczy i zbliża”. Nie ukrywam, że nazwa projektu bardzo intryguje. Proszę opowiedzieć o tej niezwykłej inicjatywie.

Sam temat projektu określa w pewnym sensie jego ideę. To pomysł, który nawiązuje do warsztatów edukacyjnych z historii sztuki realizowanych w ramach ubiegłorocznego projektu pn. „Interdyscyplinaria dla seniorów”. Poświęcone one były m.in. dwom wybitnym twórcom renesansu i baroku: Leonardo da Vinci i Caravaggio. Spontaniczna instalacja „Ostatniej Wieczerzy” dzieła Leonardo da Vinci stworzona przez artystę scenografa Jerzego Murawskiego z uczestnikami projektu, była niezwykłym doświadczeniem dla nich i pozostawiła pewien niedosyt. Ten niedosyt, również we mnie, niejako narzucił temat aktualnego projektu.

Nie jest chyba łatwo realizować projekt, w którym uczestniczą wspólnie osoby starsze (w wieku 60+) z dziećmi i młodzieżą?

Sztuka jest dziedziną integrującą ludzi w różnym wieku. Pozwala na pokonywanie barier psychologicznych, społecznych, ograniczeń fizycznych. Nasze działania koncentrujemy wokół sztuki, a ona generuje nieustannie nowe pomysły. Dlatego to uczestnicy są tym tworzywem twórczym, który spaja cały projekt, niezależnie od wieku. Chcemy tym razem poprzez różnorodne działania edukacyjne i artystyczne zaktywizować i zintegrować starszych oraz młodych ludzi właśnie wokół mega inscenizacji teatralno-plastycznej bazującej na obrazach wybitnych twórców. „Reprodukcje” tych obrazów przeniknięte ludzkimi emocjami będą tworzyć przestrzeń twórczej ekspresji, wzajemnego poznawania się, integracji i współdziałania. Integracja międzypokoleniowa jest jednym z priorytetów naszego projektu.

Zapowiada się więc bardzo interesująco. Na czym konkretnie będzie polegał ten projekt?

W lipcu br. zainaugurowaliśmy cykl warsztatów z dramy przygotowujących przyszłych „odtwórców ról” w zakresie poruszania się po scenie, umiejętności posługiwania się tekstem i wyrażania swoich emocji ciałem, improwizowania, itp., w sierpniu i we wrześniu odbywać się będą zajęcia z historii sztuki i muzyki oraz próby do inscenizacji teatralno-plastycznej pn. „Żywe obrazy…”.Spotkania z historią sztuki koncentrować się będą wokół dzieł wybitnych malarzy, takich jak: Tintoretto, Caravaggio, Giotto, Duccio, Pierro Della Francesca. Kolejnym etapem będzie wspomniana inscenizacja, której towarzyszyć będzie oprawa muzyczna z wykorzystaniem oryginalnej muzyki, utworów wykonywanych przez lokalne zespoły i chóry. Podsumowaniem projektu będzie wystawa fotogramów dokumentująca trudy twórczych zmagań uczestników projektu.

Do kogo w pierwszej kolejności będziecie skierowana oferta warsztatów?

Oferta skierowana jest do osób 60+, młodzieży i dzieci mieszkających na obszarze gminy Lubicz. Z naszego doświadczenia wynika, że to kobiety częściej angażują się w inicjatywy edukacyjne i artystyczne niż mężczyźni. Ten projekt wymaga zaangażowania większej ilości mężczyzn. Dlatego szczególnie nasze zaproszenie do udziału w zajęciach kierujemy do panów. W tego typu działaniach odbiorca, uczestnik jest najważniejszy. Organizator może mieć genialne pomysły, ale bez osób zaangażowanych, otwartych, życzliwych, żądnych wiedzy i przygody, „poszaleć” nie można, oczywiście w znaczeniu twórczym. W pewnym sensie kilka pomysłów udało się nam urzeczywistnić w ubiegłym roku podczas kilkudziesięciu spotkań zorganizowanych na terenie gminy. Współpraca przy projekcie z gminną biblioteką, ze stowarzyszeniami i pojedynczymi osobami była dla mnie niezwykłym doświadczeniem i ogromną satysfakcją.

Tematem inscenizacji uczyniliście obrazy artystów tworzących w okresie XV – XVII w., w sumie 12 obrazów. Czy tematyka zajęć oraz inscenizacji opartej na scenach biblijnych wynika z jakiś głębszych przesłanek, czy zrodziła się z potrzeby chwili?

Myślą wiodącą tego projektu jest Droga a na tej drodze – Człowiek. Koncentrując naszą uwagę i działania na Drodze, wybraliśmy cykl obrazów nawiązujących do tej najważniejszej Drogi w życiu człowieka. która Dlatego nasza inscenizacja zaczyna się obrazem „Ostatniej Wieczerzy” wg Tintoretto, a kończy się na obrazie Caravaggio „Wieczerza w Emaus”. W sumie 12 wybitnych dzieł i siedmiu wspaniałych malarzy. Warto podkreślić, że przygotowaniu inscenizacji towarzyszyć będzie edukacja na temat twórców i wykorzystanych do inscenizacji dzieł. Każda instalacja obrazu komentowana będzie muzyką i śpiewem, wykonywanym przez lokalne zespoły młodzieżowe i chóry seniorów. Ideą tej Drogi jest scalenie treści obrazów o tematyce biblijnej z historią i tradycją tego regionu, m.in. tradycjami flisaczymi, rybackimi. Postacie historyczne będą w niektórych momentach stanowić tło graficzne inscenizacji.

Czy nie uważa Pan, że temat zajęć i inscenizacji może być dla młodszych uczestników tego projektu mało ciekawy?

Fundacja przygotowała specjalną ofertę dla dzieci i młodzieży. Są to zajęcia teatralne i plastyczne ukierunkowane tematycznie. Młodzież i dzieci będą brać również bezpośredni udział w spektaklu. Pragniemy dotrzeć z naszym przesłaniem do młodego pokolenia. To pokolenie komunikuje się najczęściej wirtualnie, uwikłane jest w anonimowe relacje, niedające poczucia bezpieczeństwa, poddawane jest zabiegom pijarowców i nieustannemu marketingowi, gubi się w rzeczywistości. System wartości rozpada się na ich oczach i nawet najbliżsi nie są w stanie im pomóc, bo nie wiedzą, jak do tego doszło i kto i co jest sprawcą tego pomieszania elementarnych wartości. Dlatego warto ukazać im w sztuce wartości ponadczasowe, uniwersalne, które pobudzą ich do refleksji i myślenia.

W programie dla uczestników Fundacja przygotowała atrakcyjne wycieczki. Kto może z nich skorzystać?

Wycieczki edukacyjne zaplanowane są dla mieszkańców gminy, jednak preferowane będą osoby uczestniczące w projekcie. Dla chętnych organizujemy wyjazdy do Teatru im. W. Horzycy i Teatru Baj Pomorski oraz wyjazd do Filharmonii Pomorskiej. Oczywiście koszty wstępu i przejazdów są bezpłatne. Dla najaktywniejszych przewidujemy nagrody w postaci albumów o sztuce. Planujemy także przygotowanie dokumentacji fotograficznej oraz wędrującą po gminie wystawę z fotogramami, przedstawiającymi najciekawsze epizody z realizacji projektu.

Wszystkich serdecznie zapraszamy do udziału w projekcie. Liczba miejsc jest jednak ograniczona. Swój akces można zgłaszać na stronach www.foisanro.pl, wypełniając ankietę lub telefonicznie pod numerem tel. 605988852.

Projekt jest współfinansowany ze środków Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w ramach Rządowego Programu na rzecz Aktywności Społecznej Osób Starszych na lata 2014-2020. Fundacja partycypuje w kosztach tego projektu poprzez wkład własny finansowy, osobowy i rzeczowy.